پیوندها
» مركز آموزش و پژوهش هاي توسعه و آينده نگري قم
» متون سياسي
» همايش و جشنواره استاني نظام پيشنهادها
» انجمن علوم سياسي ايران
» موسسه مطالعات و پژوهش هاي سياسي
» سياست و پژوهش
» دكتر مهدي مطهر نيا
» دكتر مقصود رنجبر
» دكتر مجتبي مقصودي
» بانک اطلاعات نشریات کشور
» پژوهشکده اطلاعات و مدارک علمی ایران
» پایگاه SID - جهاد دانشگاهی
» ایران پژوهش
» زبان انگلیسی سرایان
» جامعه مترجمان رسمی ایران
» دکتر داود فیرحی
» دکتر نجف لک زایی
» علمی کاربردی استانداری قم
» گردونه(دانشجویان ارشد مجازی دانشگاه تهران)
» فدراسيون گلف
جستجو
 فارسی :: انگلیسی
زندگي سراسر حل مسئله است
صفحه اول  >> مقالات >>
سیاست روز :: سایت شخصی دکتر رضا دلاوری | اصول تنظيم و كنترل بودجه(4)
اصول تنظيم و كنترل بودجه(4)
موضوع: مديريتي

X

تبلیغات

http://www.blogfa.com/ads/banner2/5165415296722.gif

 

 

 

 

طبقه بندی های بودجه

ضرورت طبقه بندی

بودجه حاوی شبکه اطلاعاتی جامع است که نشان دهنده ی فعل و انفعالات مالی دولت از ابعاد مختلف میباشد.

هدف های اساسی طبقه بندی ها

به طور کلی هدف هایی که بر طبقه بندی ها مرتبت است عبارتند از :

1) آسان سازی برنامه ریزی , تصمیم گیری و سیاست گذاری

بودجه بندی به شکل نوین آن ، عمل برنامه ریزی است که در جریان آن سیاست های اقتصادی و اجتماعی دولت طراحی،اهمیت و اولویت برنامه ها و عملیات تعیین و تصمیمات لازم جهت اجرای برنامه ها و نیل به هدف ها اتخاذ میشود.لازم است اقلام درآمدها و هزینه های بودجه از ابعاد مختلف تفکیک ودر جداول ویژه نشان داده شوند. چنین اطلاعات طبقه بندی شده نه تنها برنامه ریزی , تصمیم گیری و سیاست گذاری را در سال بودجه آسان میسازد بلکه بودجه هر سال میتواند اطلاعات بازخوردی مورد نیاز را برای برنامه ریزی و سیاست گذاری سال های آتی فراهم نماید.

2)بهینه سازی مدیریت

مدیران دستگاه ها و مجریان برنامه های دولت با صرف حداقل امکانات حداکثر بازدهی را به دست آورند و روش های مدیریتی خود را بهینه سازند. طبقه بندی های بودجه از سویی درآمدها ، امکانات و اعتبارات و از سویی دیگر انتظارات ، عملیات و مسئولیت های هر دستگاه را برنامه را منعکس می سازد و به این ترتیب اطلاعات لازم در مورد عناصر بهینه سازی را در دسترس مدیر و مجری قرار می دهد.

3) تجزیه و تحلیل آثار اقتصادی و اجتماعی عملیات دولت

با توجه به نقشی که دولتهای امروزی در تثبیت و توسعه اقتصادی برعهده گرفته اند، بودجه ابزار سیاست گذاری مالی و اقتصادی کوتاه مدت ایفای این نقش دولت را عهده دار است.اطلاعات طبقه بندی شده بودجه دولت را قادر می سازد آثار اقتصادی و اجتماعی عملیات مالی خود را تجزیه و تحلیل کند و برنامه های سالانه را در جهت هدف های اقتصادی و اجتماعی مورد نظر طراحی و هدایت نماید. باری تحقق هداف های اقتصادی دولت تحلیل ارتباط میان اقلام درآمدها و هزینه های بودجه با شاخص های اقتصادی ضرورت پیدا میکند.

4) نظارت بر عملیات دولت

بودجه این امکان را فراهم میسازد که مراجع نظارت اعم از ناظرین درون دولت یا ناظرین برونی ، با مقایسه میزان منابع مصروفه و پیشرفت عملیات ،چگونگی اجرای برنامه ها را مورد ارزیابی قرار داده .چنین نظارتی اثربخش بدون وجود طبقه بندی که درآن انواع عملیات بر حسب دستگاه های مسئول تفکیک شده باشد، ممکن نیست.

انواع طبقه بندی ها

شاید علت تاکید بر طبقه بندی هزینه ها ضرورت کنترل بیشتر و دقیق تر آن باشد زیرا که اقلام درآمدها مبتنی بر قانون پیش بینی و وصول میشوند نیازمند کنترل تنگاتنگ نیستند و از طرف دیگر اصل "تحدیدی بودن هزینه ها" کنترل بیشتر آن را ایجاب میکند.

طبقه بندی نوع اول مربوط به طرف درآمدهای بودجه و سه نوع بعدی دیگر طرف دوم آن یعنی هزینه ها و نوع آخر با هر دو طرف ارتباط دارد. سه نوع اول(درآمدی -محاسباتی و سازمانی) این نوع طبقه بندی ها در بودجه متداول(سنتی) نیز وجود داشته و ابزار کنترل مالی تلقی می شده اند ولیکن دو طبقه بندی اخیر(عملیاتی و اقتصادی) زاییده بودجه های نوین و نشانه تکامل آنها می باشند که اولی به عنوان ابزار کنترل اجرایی و بهبود مدیریت و دومی به عنوان ابزار کنترل اقتصادی و برنامه ریزی ملی به کار برده میشنود.

در اینجا به ترتیب به شرح طبقه بندی ها می پردازیم:

1) طبقه بندی درآمدی

اهمیت درآمد ها از این نظر مطرح است که آنها امکانات و منابع مالی عملیات دولت را تشکلی میدهند .

هدف های طبقه بندی

الف) سیاست گذاری اقتصادی و اجتماعی

یکی از مهم ترین ابزار دولت در اعمال سیاست های مالی ترکیب اقلام درآمدهاست. انواع درآمدهای ددولت دارای آثار اقتصادیو اجتماعی خاص خود می باشند و دولت میتواند با کاهش و افزایش هر یک یا حذف و اضافه کردن برخی از آنها سیاست مشخص را تعقیب کند و به هدف های مورد نظر دست یابد.

ب) دقت در پیش بینی درآمدها

برای اعمال دقت در پیش بینی آن ها لازم است منابع مختلف درآمدی از هم تفکیک شوند.درآمدها علاوه بر این که رعایت قوانین خاص درآمدها را موجب می شود از نظر تامین مالی وظایف وسیع دولتهای امروزی نیز ، دارای اهمیت است.

ج) ایجاد ارتباط بین درآمدها و هزینه ها

هر تغییری در درآمد ها با تغییر در هزینه ها ارتباط دارد.همچنین طبقه بندی انواع درآمدها ، مقایسه میان ارقام درآمد معین و هزینه ی وصول آنر ا ممکن میسازد. این امر به تصمیم گیران فرصت می دهد درآمدهایی را مورد تایید قرار دهند که دارای بازدهی بیش تری هستند.

اصول طبقه بندی

در کلیه مواردی که تحت عنوان اصول طبقه بندی مطرح خواهد شد باید انتظار داشت چگونگی تفکیک اجزا مربوط به اقلام بودجه ای مورد بحث قرار گیرد و همچنین راهنمایی هایی در خصوص تفکیک صحیح ارائه شود.

الف) تفکیک درآمدها از سایر منابع تامین اعتبار

درآمدها دریافت هایی هستند که ماهیت درآمدی دارند و حاصل فروش کالا و ارائه خدمات در محدوده ی سال بودجه می باشند و به طور کلی توان مالی دولت را در سال بودجه نشان میدهد. ولیکن سایر منابع تامین اعتبار به مفهوم دریافتهای غیردرآمدی بوده ،عمدتا وام هایی هستند که کسری بودجه را تامین می کنند و اقلام آن نشانگر ضعف مالی دلت است.

ب) تفکیک درآمدهای مالیاتی از غیرمالیاتی

دولت ها به طور متداول درآمدهایی را از دیگر منابع از قبیل انحصاراتو مالکیت ، فروش کالا در داخل و خارج کشور و غزیره به دست می آوردند. تفکیک درآمدهای مالیاتی از غیر آن ، به ارزیابی ظرفیت مالیاتی دولت کمک می کند.

ج) تفکیک مالیاتهای مستقیم از غیر مستقیم

با توجه به متفاوت بودن آثار اقتصادی و اجتماعی مالیتهای مستقیم و غیر مستقیم و جدا کردن آنها ، تحلیل و ارزیابی نظام مالیاتی دولت را امکان پذیر می سازد.بالا بودن نسبت مالیتهای مستقیم در مجموع مالیات ها ، ناشنه سیاستهای عدالت اجتماعی دولت است.

د) تفکیک درآمدهای حاصل از فروش کالاها و خدمات

اقلام درآمد حاصل از فروش کالاها میتواند نشانگر حجم تولیدی دولت و همچنین میزان اشتغال دولت در اعمال تصدی باشد. از سوی دیگر ، درآمدهای حاصل از ارائه خدمات حجم خدمت رسانی و نیز هزینه انواع ختلف را نشان میدهد.

ه) تفکیک درآمدهای اختصاصی از درآمدهای عمومی

علاوه بر درآمدهای اختصاصی دستگاه های اجرایی دولت که بر حسب مورد در تبصره های قانون بودجه تعیین ،تفکیک و تج.یز میشوندجداول و سر جمع های درآمدها نیز باید آنها را به طور مجزا منعکس کرده و قابل مقایسه سازد.

و) تفکیک درآمدها بر حسب روش های پیش بینی آنها

ضرورت اعمال دقت در یش بینی درآمدها ایجاب میکند انواع درآمدها طوری از هم جدا شوند که هر کدام را بتوان با روش ،فرمول،تعرفه و نیز با توجه به قوانین خاص هر یک پیش بینی کرد.

طبقه بندی درآمدی در بودجه ایران

درآمدهای دولت در قانون بودجه کل کشور در سه بعد طبقه بندی شده اند.

1- عمومی و اختصاصی

در محور افقی جدول درآمدها انعکاس می یابد.

الف) درآمدهای عمومی : "عبارت است از درآمدهای وزارتخانه ها و موسسات دولتی، مالیات، سودسهام شرکت های دولتی و درآمد حاصل از انحصارات و مالکیت دولت و سایر درآمدهایی که در قانون بودجه کل کشور تحت عنوان درآمد عمومی منظور می شود."

به طور کلی همه ی درآمدهای دولت و دستگاه های اجرایی آن جزو درآمدهای عمومی تلقی میشوند. در قانون بودجه کل کشور هر سال معمولا درآمد نفت و گاز بالاترین رقم درآمدهای عمومی را تشکیل میدهند و درآمدهای مالیاتی در الویت دوم قرار دارد.

ارتباط مستقیمی بین میزان وصول و مصرف آن توسط دستگاه ها وجود ندارد بلکه بر اسا "اصل تمرکز عایدات" کلیه درآمدها به خزانه واریز میشود.. مصرف درآمدهای عمومی تماما تابع قانون محاسبات عمومی ، قانون برنامه و بودجه کشور ، قانون بودجه کل کشور و سار قوانین و مقررات مالی دولت می باشد.

ب) درآمدهای اختصاصی: "درآمداختصاصی عبارت است از درآمدهایی که به موجب قانون برای مصرف یا مصارف خاص رد بودجه کل کشور تحت عنوان درآمد اختصاصی منظور میگردد و دولت موظف است حداکثر تا سه سال پس از تصویب بودجه اختصاصی را حذف نماید."

قسمت قابل توجهی از حجم درآمدهای اختصاصی حق بیمه دریافتی توسط صندوق تامین اجتماعی و درآمدهای متفرقه است قسمت دیگری از درآمدهای اختصاصی به درآمدهای حاصل از فروش خدمات توسط سازمانهای دولتی مربوط می شود. این درآمدها نیز تابع اصل تمرکز عایدات است و دستگاه های وصول کننده موظفند وجوه اختصاصی دریافتی را به حساب خزانه واریز کنن.دستگاه های اجرایی موظفند اضافه دریافتی و همچنین مانده درآمدهای اختصاصی خود را به حساب درآمده عمومی خزانه منتقل نمایند.

ج) درآمدهای شرکت های دولتی : درآمد شرکت های دولتی عبارت است از درآمدهایی که در قبال ارائه خدمت و یا فروش کالا و سایر فعالیت هایی که شرکت های مذکور به موجب قوانین و مقررات مجاز به انجام آنها هشتند عاید ان شرکت ها میگردد.سایر منابع تامین اعتبار شرکت های دولتی عبارت است از منابعی که شرکت های مزبور تحت عنوان کمک دولت ، وام ، استفاده ذخایر ، کاهش سرمایه در گردش و یا عناوین مشابه به موجب قانون ، مجاز به منظور کردن آن در بودجه های خود هستند.

این درآمدها که بخش وسیعی از دریافت های دولت را تشکیل میدهد از نظر رعایت اصل جامعیت و وحدت بودجه ، در قانون بودجه کل کشور و خارج از ردیف بودجه عمومی دولت پیش بینی میشود ولی مصرف آنها جز در مواردی که در قانون محاسبات عمومی برای آن تعیین تکلیف شده باشد تابع قانون تاسیس ، اساس نامه ، و سایر مقررات و آئن نامه های خاص خود است.در درآمدها نیز شامل اصل تمرکز عایدات میباشد.

2- طبقه بندی درآمدها بر حسب موضوع

درآمدهای بودجه عمومی دولت از نظر موضوعی به سه گروه و هر گروه به چند بخش و هر بخش به چند بند و هر بند به چند جز و هر جز به چند ریز تقسیم میشود. در محور عمودی ، جدول درآمدها انعکاس می یابد

گروه اول : درآمدهای واقعی

در این گروه آن نوع از درآمدهای دولت قرار میگیرند که دریافت آنها موجب افزایش ارزش خالص بودجه عمومی دولت می شود. که شامل 7 بخش است.

گروه دوم: درآمدهای حاصل از واگذاری دارائی های سرمایه ای

دارائی های سرمایه ای به دارائی های تولید شده و تولید نشده تقسیم میشود.دارائی های تولید شده به سه نوع عمده دارائیهای ثابت ، موجودی انبار ، و اقلام گرانبها تقسیم می شود. دارائی های تولید شده مورد استفاده قرار میگیرد که شامل دارائی های طبیعی مشهود مانند زمین و دارائی های غیر مشهود مثل حق الامتیاز میباشد. درآمدهای حاصل از واگذاری دارائی های سرمایه ای شامل 5 بخش است.

گروه سوم: درآمدهای حاصل از واگذاری دارائی های مالی

درآمدهای این گروه که نشان دهنده حجم کسری بودجه دولت می باشدکه شامل هفت بخش می باشد .

3- طبقه بندی درآمدها بر حسب دستگاه

در این طبقه بندی علاوه بر این که سهم درآمدی هر دستگاه اجرایی از مجموع درآمدهای بودجه عمومی دولت به طور جداگانه مشخص می شود، عنوان موضوعی درامد دستگاه نیز ذیل آن ذکر می گردد. در محور عمودی ، جدول درآمدها انعکاس می یابد.

2) طبقه بندی محاسباتی( مواد هزینه)

هزینه های دولت را بر حسب انواع کالا ها و خدماتی که دولت می خرد نشان میدهد. نتیجه طبقه بندی محاسباتی کنترل دقیق هزینه ها از نظر رعایت قوانین و مقررات مالی ، معاملاتی و محاسباتی می باشد. این طبقه بندی قدیمی بوده و در بودجه متداول نیز وجود داشته است .

هدف های طبقه بندی

الف) مسئولیت محاسباتی

دولت و دستگاه های اجرایی آن موظفند برای خرید هر نوع کالا و خدمات مقررات ، احکام و تشریفات قانونی خاص هر کدام را رعایت نمایند. این طبقه بندی با تفکیک اعتبارات بر حسب نوع خدمات و کالاها و هماهنگ کردن آن با روش های حسابداری امکان کنترل محاسباتی را فراهم می سازد.

ب) بهبود روش های برآورد

طبقه بندی اعتبارات بر حسب انواع کالا ها و خدمات برآورد آنها را تسهیل و مقرون به دقت میکند.همچنین از نظر اجرای بودجه و مدیریت عملیات ، طبقه بندی محاسباتی عملکرد دقیق و به جای بودجه مصوب را برای مدیر قابل می سازد.

ج) تحلیل آثار اقتصادی هزینه های دولت

بخش عمده ای از اقتصاد جامعه در دست بخش عمومی یعنی دولت قرار دارد و دولت با خریدهای کلان اثر مهمی در اقتصاد به جای می گذارد .

اصول طبقه بندی

الف) تفکیک هزینه های کالاها از خدمات

تفکیک و طبقه بندی هزینه های مربوط به خرید کالا و خرید خدمت ضروری است . این ضرورت هم از نظر کنترل مالی مخارج دستگاه ها و جلوگیری از اختلاط آنها و هم از نظر تحلیل و ارزیابی آثار اقتصادی و اجتماعی انواع هزینه ها احساس میشود.

ب) تفکیک هزینه های جاری از سرمایه ای

تفکیک این دو نوع هزینه ا نقطه نظر کنترل مالی و تفاوت در اسناد و تشریفات خرج و نیز آثار اقتصادی و اجتماعی هر کدام واجد اهمیت است.

ج) تقسیم هزینه ها به اجزا ریز تر

اعمال کنترل مالی دقیق روی هزینه ها مستلزم تجزیه آنها بهاجزا ریزتر است. لازم است هزینه ها نخست به گروه های اصلی و هر گروه به انشعابات فرعی و نیز هر قسمت به اجزا فرعی تر ، به طور سلسله مراتبی ، تقسیم و طبقه بندی شود.

د) هماهنگی طبقه بندی با قوانین مالی و روش های حسابداری

مسئولیت محاسباتی که مهمترین هدف طبقه بندی مزبور است از طریق ثبت و ضبط و نگهداری اسناد و دفاتر حسابداری اعمال می شود.

طبقه بندی محاسباتي در بودجه ایران

در نظام جدید بودجه بندی ایران ، هزینه ها به چند گروه ، هر گروه به چند فصل ، هر فصل به چند ماده ، هر ماده به چند جز و هر جز به چند ریز به ترتیب تقسیم میشوند.

گروه اول: هزینه های جاری

آن نوع پرداخت عای دولت است که ارزش خالص بودجه را کاهش میدهد و شامل هفت فصل است.

گروه دوم: هزینه های مربوط به تملک دارائی های سرمایه ای

این گروه مشتمل بر هفت فصل است.

گروه سوم: هزینه های مربوط به تملک دارائی های مالی

در این گروه هزینه ها مشتمل بر 6 فصل است.

3) طبقه بندی سازمانی

بودجه ، ابزار اجرای عملیات و وظایف دستگاه های اجرایی و واحدهای سازمانی دولت است. آنها در واقع مرکز عملیات بودجه هستند. انعکاس سهم هر دستگاه از مجموعه اعتبارات دولت در وبدجه کل کشور ضرورت دارد و طبقه بندی سازمانی این نقش را بر عهده دارد و توزیع اعتبارات را برحسب واحدهای سازمانی نشان میدهد.

هدف های طبقه بندی

الف) تفکیک فعالیت های دولت بر مبنای ماهیت آنها

امروزه دولت ها علاوه بر خدمات عمومی به منظور کنترل بازار و تامین مصالح جمعی به فعالیت های انتفاعی و تصدی گری نیز میپردازد یکی از هدف های طبقه بندی سازمانی تفکیک دستگاه های مجری هر یک از اآنهاست.

ب) تعیین و تفکیک مسئولیت دستگاه ها

قوه قانون گذاری در سطح کشور و رئیس جمهور در سطح دولت موظفند به منظور تعیین و تثبیت پاسخگویی متصدیان دستگاه ها ، مسئولیت مالی ، عملیاتی و اجرایی آنها را به دقت مشخص کنند. لازمه این امر تفکیک اعتبارات مصوب مربوط به هر کدام از دستگاه های اجرایی است.

ج) کسب مجوز دستگاه ها

تصویب اعتبارات مندرج در بودجه از جانب قوه قانون گذاری ، در واقع، صدور اجازه خرج است.

د) تشخیص و تفکیک اهداف و عملیات دولت

قانون تاسیس و تشکیلات مصوب هر سازمان نوع ماموریت ، حدود عملیات و شرح وظایف آن را تعیین کرده است.طبقه بندی سازمانی و منظور داشتن اعتبارات مصوب به تفکیک دستگاه ها موجب می شود ارتباط و هماهنگی فعالیت های دستگاه ها با هدف های کلان دولت حفظ شود و از هر گونه تکرار و تداخل در وظایف آنها جلوگیری به عمل آید.

اصول طبقه بندی

الف) تفکیک سازمانهای مربوط به قوای سه گانه

اعتبارات مرود نیاز کلیه سازمانهای حکومتی اعم از قوای قانون گذاری ، قضایی و اجرایی در قانون بودجه کل کشور منظور میشود ولی بخش عمده آن مربوط به قوه اجرایی و سهم ناچیزی متعلق به دو قوه دیگر است.

ب) تفکیک موسسات انتفاعی و غیر انتفاعی

وظایف حکومتی که از قدرت حاکمیت دولت نشات گرفته است متضمن تحقق هدف های اصلی مطرح در قانون اساسی کشور می باشد. این دسته از وظایف به وسیله وزارتخانه و سایر موسسات دولتی انجام می گیردولیکن فعالیت های تصدی گری که ماهیت انتفاعی دارند از طریق شررکتهای دولتی و موسسات انتفاعی دولت به اجرا در میآیند.

ج) تفکیک سازمانها بر اساس تشکیلات مصوب

بهترین الگوی طبقه بندی سازمانی استفاده از همان تشکیلات رسمی و مصوب است و لازم است طبقه بندی موسسات دولتی از آن تبعیت کند و سلسله مراتب سازمان ها مطابق ساختار مصوب ، در بودجه منعکس شود.

طبقه بندی سازمانی در بودجه ایران

در ایران سازمان ها به سه طبقه گروه ، دستگاه و واحد اجرایی تقسیم شده اند.

1-وزارتخانه ها و موسسات دولتی

این دسته از سازمان بدنه اصلی ساختار دولت را تشکیل میدهد.اعتبارات مربوط به آنها در قالب اعتبارات سرمایه گذاری و جاری بخش مهمی از بودجه کل کشور را تشکیل می دهدو به عنوان بودجه عمومی دولت نامیده میشود. در حال حاضر 17 وزارتخانه در تشکیلات دولت ایران وجود دارد که تبعا همگی از اعتبارات بودجه عمومی دولت تغذیه میکنند.

2- شرکتهای دولتی و بانکها

شرکتهای دولتی واحد سازمانی است که با جازه قانون به عنوان شرکت دولتی شناخته شده باشد و بیش از پنجاه درصد سرمایه آن متعلق به دولت یا شرکتهای دولتی باشد.

شرکت های دولتی مکلف به وظایف از نوع اعمال تصدی هستند که طبعا جنبه انتفاعی دارد. عالی ترین رکن تصمیم گیری شرکت های دولتی مجمع عمومی آنهاست که حداقل سه وزیر نمایندگی سهام دولت را بر عهده دارند.شرکت های دولتی تابع قانون تاسیس ، اساسنامه و آئین نامه های داخلی خود هستند و در مواردی که در اساسنامه پیش بینی نشده تابع قانون تجارت میباشند.سیستم حسابداری آنها اصول حسابداری بازرگانی است. تعداد شرکتهای دولتی در حال حاضر 1500 واحد میباشد .بودجه شرکتهای دولتی بالغ بر 55% بودجه کل کشور و حدود 60%تولید ناخالص بوده است.

3- موسسات انتفاعی وابسته به دولت

آن دسته از شرکتهای دولتی که به صورت بازرگانی اداره میشوند ولی به شکل شرکت سهامی درنیامده اند به عنوان موسسات انتفاعی وابسته به دولت اطلاق میشوند. تنها مصداق باقیمانده این گونه موسسات سازمان بنادر کشتیرانی وسازمان صنایع دفاع هستند که درقانون بودجه کل کشور در ردیف گروه سوم منظور میشوند.

4- طبقه بندی عملیاتی

این طبقه زاده و مایه بودجه برنامه ایست که محتوای واقعی بودجه را منعکس میکند. به همین دلیل این طبقه بندی را "طبقه بندی مردم" اطلاق داده اند.

هدف های طبقه بندی

الف) نظارت بر عملیات دولت

مردم با بررسی سهم اعتبارات مربوط به عملیات مختلف دولت میتوانند وظایف آن را تحت کنترل قرار دهند و میزان رسیدن به هدفعای معینی را ارزیابی نمایند.

ب) بررسی و تحلیل آثار اقتصادی و اجتماعی عملیات دولت

ج) ایجاد ارتباط بودجه بندی با برنامه ریزی توسعه اقتصادی

میان برنامه های بلند مدت و آن قسمت از برنامه ها که قرار است در سال بودجه به اجرا در آیند ارتباط برقرار است .د) بهبود مدیریت

اصول طبقه بندی

چگونگی طبقه بندی عملیات در کشور های مختلف متفاوت است .

الف) تفکیک عملیات بر اسا ماهیت آنها نه بر اساس قالب ها

تشکیلات دولت قالبهای صوری و تصنعی اهداف و عملیات هستند و نباید منطق طبقه بندی را تحت تاثیر قرار دهند.باید اصل بر ماهیت عملیات باشد و سازماندهی که ابزار تلقی میشود خود باید از طبقه بندی عملیات تبعیت کند.

ب) منظور کردن تاسیسات عمومی در برنامه مربوط

تاسیسات عمومی برنامه هایی هستند که در برنامه های متعدد دیگر مورد بهره برداری قرار میگیرند. در طبقه بندی عملیات لازم است هزینه این گونه تاسیسات که قابل سرشکن کردن بین برنامه ها نیست جزو نزدیک ترین برنامه منظور شود.

ج) منظور کردن عملیات چند منظوره

بعضی از عملیات دولت با بیش از یک برنامه مرتبط است. این اصل حکم میکند که در طبقه بندی باید این گونه عملیات در داخل یکی از برنامه ها که نزدیک ترین ارتباط را دارد منظور گردد.

د) منظور کردن برنامه خدمات عمومی به طور مستقل

برخی از عملیات دستگاه ها مکمل برنامه های اصلی می باشند. باید بخش های خاصی بریا این گونه امور در نظر گرفت.

ه) تفکیک وام ها ، بهره ودیون از عملیات

بازپرداخت وام ها ، دیون و پرداخت بهره و احتمالا عناوین متفرقه دیگری که در چارچوب عناوین طبقه بندی عملیات قرار نمیگیرد.

طبقه بندی عملیاتی در بودجه ایران

در ایران تقسیمات اساسی عملیات دولت از کل به جز عبارتند از: امور ،فصل ،برنامه ،طرح یا فعالیت. ولیکن اعتبارات دیگری که در قالب هیچ کدوم از عناوین مذکور قرار نمیگیرند تحت طبقات مستقلی از قبیل دیون ، بهره و بازپرداخت وام ها ، و سرمایه گذاری در خارج از کشور و کمک های خارجی و متفرقه منظور می گردند.

امور: مجموع چند فصل مرتبط از وظایف عمومی دولت . در این سطح عملیات به 4 دسته تقسیم میشود.

فصل : تقسیم بندی اصلی از کوشش های سازمان یافته دولت است که خدمات مشخصی را به جامعه عرضه می کند امور چهار گانه فوق به ترتیب به 5،2،5و 9 فصل تقسیم شده اند.

برنامه: بالاترین سطح طبقه بندی کارهای اجرایی یک دستگاه برای انجام ماموریت هایی است که در داخل یک فصل به آن محول شده است.

فعالیت یا طرح: عبارتند از قسمتی از کارهای همگن در داخل یک برنامه که معمولا توسط یک واحد اجرایی به منظور رسیدن به هدف ها و مقاصد برنامه صورت میگیرد.این مجموعه ها اگر از محل اعتبارات جاری تامین شوند فعالیت و اگر از اعتبارات عمرانی تغذیه کردند طرح گفته میشود که طرح ها به 3 نوع تقسیم میشوند که هر طرح بزرگ ممکن است به چند پروژه و هر پروژه به چند قرارداد تقسیم شود.

ردیف های متمرکز

اعتبارات که صرف آنها ضروری است ولیکن قابل تفکیک به برنامه ها نبوده و سهم دستگاه های اجرایی از آن روش نیست به صورت یک قلم به عنوان ردیف های متمرکز منظور میگردد.

5- طبقه بندی اقتصادی

این طبقه بنید حاصل بودجه برنامه ای پیشرفته و زائیده ارتباط بودجه با برنامه ریزی اقتصاد ملی است.این طبقه بندی کلیه موسسات دولتی ، بازرگانی و انتفاعی دولت و همچنین هر دو اقلام درآمدی و هزنیه ای را شامل می شود.اقلام آن جنبه آماری دارد.اقلام طبقه بندی برای مدت یک سال تهیه میشود و با اقتصاد کلان و حسابداری مالی ارتباط دارد.

هدف های طبقه بندی

الف) بررسی و تحلیل نتایج اقتصادی عملیات دولت

در صورتی که کلیه عملیات دولت در بودجه انعکاس یابد بررسی، تحلیل و ارزیابی آثار و نتایج عملیات مزبور در متغییرهایی اقتصاد ملی امکان پذیر خواهدب ود

ب) برنامه ریزی توسعه اقتصادی

وجود طبقه بندی اقتصادی در بودجه کل کشور ،دسترسی دولت را به اطلاعات اقتصادی مهم بخش عمومی ممکن می سازد.

ج) سیاست گذاری مالی و پولی

اتخاذ سیاست های مالی و پولی معقول و منطقی در گرو داشتن اطلاعات اقتصاد کلان است.

اصول طبقه بندی

الف) تفکیک حساب های جاری از حساب های سرمایه ای

آگاهی بر میزان هزینه های سرمایه ای پایه برنامه ریزی دولت در تشکیل سرمایه ، ایجاد صنایع و برآورد اجزای مرکبه ثروت ملی است.حساب های جاری مشتمل بر هزینه های مصرفی هستند و حساب های سرمایه ای شامل هزینه هایی که دارائی های ثابت دولت را افزایش میدهند.عنصر اول مصداق حساب های سرمایه ای دولت میباشد.

ب) تفکیک سرمایه گذاری های مستقیم از غیر مستقیم

سرمایه گذاری مستقیم بخشی از هزینه های سرمایه ای دولت است که برای وصول به هدف های معین صرف خرید دارائی های جدید میشود ولی سرمایه گذاری غیر مستقیم وام ها و کمک هایی هستند که دولت برای تشویق بخش خصوصی به آنها میپردازد.

ج) تفکیک حساب های سرمایه ای موسسات انتفاعی و از دستگاه های غیر انتفاعی دولت

د) تفکیک حساب های خارجی از داخلی

ه) تفکیک حساب های حسابداری ملی

طبقه بندی اقتصادی در بودجه ایران

در نظام بودجه بندی ایران طبقه بندی اقتصادی از سال 1381 بر اساس نظام جدید آمار صندوق بین المللی پول به عنوان GFS منظور شده است.نتیاج عملیات مالی دولت شامل سه جز زیر است:

الف) داد و ستد در حساب های جاری

در طرف درآمدها شامل 7 بخش و در طرف هزینه ها شامل 7 فصل میباشد که تفاضل این دو طرف تراز عملیات جاری دولت را تشکیل می دهد.

ب) داد و ستد در دارائی های سرمایه ای

اقلام داد و ستد درد دارائی های سرمایه ای در طرف درامدها تحت عنوان آگذاری دارایی های سرمایه ای شامل 5 بخش و در طرف هزینه ها تحت عنوان تملک دارائی های سرمایه ای شامل 7 فصل می باشد.و تفاضل ای دو طرف تملک دارائی های سرمایه ای میباشد.

ج) داد و ستد در دارائی های مالی

اقلام داد و ستد در دارائی های مالی در طرف درآمدها تحت عنوان واگذاری دارائی های مالی شامل 7 بخش و در طرف هزیه ها تحت عنوان تملک دارائی های مالی در 6 فصل منظور میشود.تفاضل این دو خالص تملک دارائی های مالی دولت می باشد.

درباره وبلاگ

آرشيو مطالب

 

1392/8/7
پر بازدید
1393/3/2: آسيب شناسي آموزش كاركنان با تاكيد بر اثر بخشي آن در سازمانهاي ايراني
1392/8/12: نمونه سوال اصول تنظیم و کنترل بودجه
1393/3/2: فرسودگي شغلي يا job burnout :
1393/8/30: سوالات درس مسائل جاری در مدیریت
1391/7/29: پينر دراكر(peter drucker((2005-1909
آخرین مطالب
1397/11/21: كار تيمي و شيوه هاي گروهي حل مساله
1393/8/30: سوالات درس مسائل جاری در مدیریت
1393/3/2: رفتار سياسي و نقش آن در سازمان و مديريت
1393/3/2: آسيب شناسي آموزش كاركنان با تاكيد بر اثر بخشي آن در سازمانهاي ايراني
1393/3/2: فرسودگي شغلي يا job burnout :
بدون نظر

نام
پست الکترونیکی
وب سایت
متن
کد امنیتیکد
تکرار کد امنیتی حساس به حروف کوچک و بزرگ
مطالب مهم

قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری در نظم حقوقی کنونی

            مولف : محمدرضا دلاوری (قاضی دیوان عدالت اداری)

 

مسئولیت مدنی ناشی از افشای اسرار پزشگی در حقوق ایران و حقوق کامن لا

              مولف: محمد حسین دلاوری

سخن برگزیده
هرچيز را نگهبان بيشتر بود، استوارتر گردد، مگر راز که نگهدار آن هرچند زيادتر باشد، آشکارترگردد. (افلاطون)
شعر
هر چند که رنگ و بوی زیباست مرا
چون لاله رخ و چو سرو بالاست مرا
معلوم نشد که در طربخانه خاک
نقاش ازل بهر چه آراست مرا
خيام
حدیث
آينده نگری، نيمی از معيشت است. - حضرت محمد(ص)
دمی با حافظ
رواق منظر چشم من آشیانه توست
کرم نما و فرود آ که خانه خانه توست
کنتور
امروز:
    بازدید: 98
    صفحات مرور شده: 98
روز گذشته:
    بازدید: 384
    صفحات مرور شده: 584
جمع کل:
    بازدید: 7003380
    صفحات مرور شده: 22529292